Hoe help je kinderen (en ook jezelf) emotioneel de crisis door? 4 tips

Wat kun je doen om kinderen deze tijd goed door te laten komen en ook te zorgen dat ze op een goede manier later op de crisis terugkijken zonder belemmering in de ontwikkeling? Lees hier tips wat je wel en beter niet kunt doen.

 

Een weekje thuisblijven lijkt voor kinderen in het begin nog helemaal een feest, maar na een aantal weken thuisonderwijs, beperking van sociale contacten en misschien koorts in de familie waardoor je de deur helemaal niet meer uit mag hakt het er op een gegeven moment in.

 

Hoe ga je als ouder, docent of andere jeugdbegeleider hiermee om?

 

Er zijn verschillende manieren om met emotionele stress om te gaan. Bij kortdurende stress gebruiken mensen de zogenaamde ‘coping strategieën’. Een net woord voor net doen of het er niet is. Wat meer Netflixen, snoepen, drinken of gamen zijn goede voorbeelden hiervan.

 

En die strategieën zijn ook prima voor de korte termijn. Maar je zult begrijpen dat het niet de bedoeling is om dit op lange termijn vol te houden.

 

In het onderwijs en bij ouders thuis uit zich dat ook in “Vooral niet met de kinderen over de crisis praten. Want ze hebben het al zo moeilijk.” Maar dat is toch niet bevorderlijk. Hieronder lees je tips:

 

Tip 1. Wat zeg je wel en niet tegen kinderen over de crisis: Wat je vooral jezelf en ook de kinderen niet aan moet doen is iedere nieuwspush, website en bericht over de crisis blijven volgen. Veel sites herhalen veel en als er even niets nieuws is te melden diepen ze nog dingen verder uit. Hierdoor krijg je een media overload wat je angstcentrum te veel prikkelt. Je raakt in een voortdurende vecht en vluchtmodus waardoor je bloeddruk fenomenaal stijgt, je hart constant overuren maakt en je emotioneel zeer prikkelbaar bent. Beperk het tot de belangrijke momenten zoals een presentatie van de minister president, twee keer in de week een nieuwssite of krant, en de berichten van de boekhouder of andere persoonlijk adviseur die je moet bijhouden om je op de hoogte te houden van de economische gevolgen.

 

Dit betekent dus ook dat je inderdaad niet te veel over de crisis praat met kinderen. Maar dat is wat anders dan er helemaal niet over praten. Ongemerkt zien kinderen krantenkoppen, krijgen ze op de app berichten van klasgenoten, of horen ze ouders praten terwijl je denkt dat ze een film aan het kijken zijn of met thuiswerk aan de slag zijn. Ze horen alles, voelen jouw emoties, zien jullie lichaamstaal en maken zich zorgen of zijn zelf ook verward of verdrietig omdat alles nu anders is. Dat maakt onzeker. Als je als ouder of als docent er helemaal niet (online) over praat maken kinderen de angst en paniek alleen maar groter in zichzelf. De kans bestaat dat ze volledig geblokkeerd raken.

 

Tip 2. Zorg dat je kinderen bij de crisis en jouw gevoelens betrekt en stel ze op de juiste manier gerust: Het is erg belangrijk, voor iedere stresssituatie dus niet alleen voor deze crisis, dat je kinderen bij gevoelens en gedachten betrekt op hun eigen niveau en naar leeftijd. Bij de jongste kinderen benoem je alleen af en toe als je zelf denkt dat je veel stress uitstraalt dat je het soms ook wel spannend vindt maar dat dit logisch is als er grote dingen veranderen of onzeker zijn. En durf ook te benoemen waar ze bang voor zijn. Kinderen zijn nu eenmaal bang voor ziekte en dood en ongeluk. In de media wordt alleen maar gepraat over dodentallen. Door er zelf niet over te praten maak je het een taboe. Beter benoem je het en stel je ze gerust. Benadruk je positieve feiten. En:

vertel:

“Alles verandert altijd, alles gaat weer voorbij de leuke en de vervelende dingen. De leuke sport bijvoorbeeld is er op dit moment niet maar je kan nu extra dankbaar zijn voor de dingen die je nu mist en straks allemaal weer terugkomen. En je kan ook rustig blijven omdat je weet, de vervelende dingen gaan altijd ook weer voorbij. Net als regen of storm.”

 

Dankbaarheid is een emotie die direct gelinkt is aan geluk, innerlijke vrede en vertrouwen. Stilstaan bij dankbaarheid verlaagt bewezen het stressniveau en verhoogt de aanmaak van positieve hormonen zoals oxytocine – het knuffelhormoon die blij maakt en endorfine een hormoon dat rustig maakt en pijn vermindert.

ICMW heeft 3 gratis oefeningen voor ouders, coaches of docenten beschikbaar om met kinderen te doen in deze tijd voor positieve invloed op de emoties. Vraag die hier aan via info@icmw.nl.

 

Tip 3. Leer ze denken in mogelijkheden. Als dankbaarheid voelen voor iets dat er nu niet is moeilijk is kan je met kinderen mooie herinneringen ophalen. Ook kan je kijken naar welke dingen veranderd zijn in het voordeel waar je dankbaar voor kunt zijn. Bijvoorbeeld meer papa en mama zien? Of wat relaxter opstarten in de ochtend? Zoek naar het voordeel in het nadeel. Die is er altijd.

 

Met grotere kinderen kun je stilstaan bij de positieve gevolgen voor de natuur. Bij de verbroedering die ontstaat en de behulpzaamheid die mensen laten zien. Of voor de rust ten opzichte van de meestal strakke sportplanning die er is.

 

ICMW biedt Gratis afstandsonderwijs burgerschapslessen aan die aansluiten bij kerndoelen voor wereldoriëntatie die hier op in gaan. Vraag hier de code aan via info@icmw.nl.

 

Door kinderen te laten zien oké dit is er nu eenmaal. Het is niet leuk, maar we moeten er mee dealen. We lopen er niet voor weg. We komen het onder ogen en sterker weer uit. En Wat is er allemaal nog wél mogelijk? Wat is er mogelijk wat anders niet had gekund? Wat zien we als kansen?

 

Maak bijvoorbeeld een videodagboek voor opa’s en oma’s. Denk met het gezin of de klas na over hoe jij persoonlijk aanpassingen gaat doen in je levensstijl om de duurzaamheidsvoordelen straks voort te zetten. Daarmee leer je ze belangrijke weerbaarheid voor toekomstige stresssituaties die ze onvermijdelijk nog tegen gaan komen.

 

Tip 4. Gebruik gezonde manieren om de stress te verlagen

  1. Hersenen maken geen verschil tussen realiteit of fantasie. Dus dagdromen over mooie dingen geeft een heerlijk gevoel. Dat kan over van alles zijn. Een wereldreis maken. Een eigen dierentuin hebben. Het hoeft niet reëel te zijn. Het gaat om de ervaring.

 

  1. Ook wandelen in de natuur werkt stress verlagend. De beweging van het ritmisch wandelen zet een proces in de hersenen in werking die verwerking van emoties bevordert door de stimulatie van beide hersenhelften. Daarnaast verlaagt het de bloeddruk en bevordert het de zuurstofopname, allebei goed voor je gestel in deze tijden. Dus is het je allemaal even te veel? Loop een blokje om en kom pas weer terug als je tot rust bent. De natuur geeft nog een extra rustelement. Wees natuurlijk verstandig en ga op rustige tijden en vermijd drukke plekken. Maar er is nog genoeg natuur te vinden waar je kan wandelen.

 

  1. Maak grapjes. Humor maakt ook gelukshormonen aan. Hoe prettiger jij je voelt, hoe beter het is voor het stressniveau van iedereen. Let wel, sarcasme is geen humor. Dat is een verkapte vorm van klagen en is in geen enkel geval ergens goed voor.

 

  1. Begin met yoga of mediteren. Dat klinkt voor sommigen zweverig maar is een middel bij uitstek om stress te verlagen en rust te bewaren. Er ontstaan overal online meditatie bijeenkomsten of cursussen en ook op de website van ICMW worden de komende weken enkele korte en eenvoudige gratis meditatie oefeningen aangeboden voor kinderen en volwassenen. Ik noem ze dagdroomsels. Want je hoeft echt niet op een kussentje in de lotushouding te zitten en ingewikkeld te doen. Mediteren is gewoon in gedachten op een fijne plek zijn. Waardoor je ontspant.  Vraag hier een voorbeeldvideo aan via info@icmw.nl..

 

  1. Doe gezellige of gekke dingen zoals gezelschapsspelletjes, party en Co, alles mag op…deze dag. Organiseer een slaappartijtje op de slaapkamer van broer of zus in het weekend, organiseer een talentenjacht, doe een voorleesavond bij kaarslicht onder een warm kleedje, creëer een leuke ‘anders dan anders’ beleving. “Anders dan anders is ook leuk!” Zorg ervoor dat ze deze tijd ook herinneren om de bijzondere dingen die heel leuk waren.

6. Luister naar je favoriete muziek of luister naar speciale muziek die rustige hersengolven opwekken.

Wil je als coach of docent meer weten over de werking van emoties en gedrag? Bezien vanuit eenheid en systemisch denken? Kijk dan in de webshop voor het e-boek.

Wil je alle artikelen ontvangen? Meld je dan hier aan voor de nieuwsbrief via info@icmw.nl.

Veel succes met deze tips om emotioneel gezond de crisis door te komen!

Hartegroet, Esther Vaders van Dongen

Gedragsdeskundige, lifecoach en schrijver